Kuchnia Słowian — średniowieczne zioła i przyprawy naszych przodków

herbs-2464828_1280Słowianie swoją wiedzę w znacznej mierze czerpali z obserwacji przyrody i wiedzy pokoleń. Bardzo wiele zapomniano przez lata, chociaż są ludzie, którzy starają się kultywować tradycje ziem polskich, niezależnie od wyznawanej obecnie religii. Znacznej wiedzy dostarczają także badania przeszłości.

Powraca tym samym moda na kuchnię słowiańską, komponowanie dań z użyciem dostępnych w naturze ziół i przypraw, jakich używano w średniowieczu na naszych ziemiach. Czerpie z tego również nurt dzikiej kuchni. Wiele ziół i roślin wykorzystywanych do przyprawiania można znaleźć w lasach, na łąkach lub nad jeziorami. Wiele jest na wyciągnięcie ręki w przydomowym ogródku (lub można je tam zaadaptować). Rośliny, które zwiemy zielnymi, dzieli się na przyprawowe i lecznicze. Czytaj dalej

Obserwacja przyrody w sierpniu – przysłowia

pole kukurydzyMądrości ludowe oparto na obserwacjach przyrody i zwyczajów zwierząt. Rym, rytm i zabawne zestawienia słów w powiedzeniach ludowych pomagały w ich zapamiętywaniu. Do dziś używa się wielu przysłów staropolskich. Oto wybrane przysłowia i powiedzenia na sierpień, ważny miesiąc dla rolników, sadowników, hodowców zwierząt. Czytaj dalej

Przysłowia na styczeń – obserwacje przyrody

www.pixabay.com

www.pixabay.com

Wiele mądrości ludowych opiera się na wielopokoleniowych obserwacjach przyrody, zmian zachodzących na przełomie roku i zależności między nimi. Warto pamiętać o wiedzy przodków i zachowywać ją na następne pokolenia, niezależnie od obecnego statusu społecznego czy wykonywanej pracy. Dlatego poniżej zamieszczam zbiór przysłów z przyrodą w tle związanych ze styczniem.

Czytaj dalej

Śnieżna integracja sensoryczna

little-girl-628144_1280 Nadchodzi zima. Pierwsze jej sygnały już były. Chociaż kalendarzowa zaczyna się dopiero 22 grudnia, często koniec listopada przykryty jest śniegiem. Ten biały puch daje wspaniałe możliwości do wzbogacania doznań zmysłowych dziecka i jego wiedzy o świecie — można ulepić bałwana, zrobić „aniołka”/„orła” na śniegu, wyznaczyć trasę przejazdu traktora, wykonać zimowe lodowe ozdoby i urządzić klasyczną bitwę na śnieżki.

Dlaczego śnieg można wykorzystać w integracji sensorycznej? Dlatego, że istnieją różne jego odmiany (o czym poniżej) i na różne zmysły może on oddziaływać. A rozpoznawanie podstawowych rodzajów śniegu doskonale wzbogaca wiedzę i słownictwo dziecka. Ponadto pozwala z góry ocenić, czy da się z niego ulepić upragnionego bałwana, czy lepiej pobawić się w coś innego. A to z kolei kształtuje wyobraźnie i związki przyczynowo-skutkowe.

Czytaj dalej

Bocian – zwiastun wiosny w ludowych porzekadłach

bocianekCo roku oczekujemy oznak zbliżającej się wiosny: pierwszych listków, kwiatów, śpiewających ptaków, ciepłego słońca. Jednym z wyraźnych i długo wypatrywanych zwiastunów tej pory roku jest bocian wracający do Polski z Afryki.

W polskiej kulturze ludowej bocian został otoczony szczególną czcią i sympatią. To wyjątkowy ptak mieszkający w pobliżu ludzi. Przetrwało wiele wróżb opartych na obserwacji jego zachowaniem. Z bocianem związane są także przysłowia (mądrość pokoleń), które dotyczą nie tylko fenologii (głównie terminów jego przylotów), ale i biologii tego ptaka i odniesienia ich do różnych prac gospodarskich. Jest to dowód na to, jak bardzo bocian związany był z życiem ludzi na wsi, chociaż dziś mało kto wie lub pamięta, że z przylotem bocianów zaczynano prace polowe a służba i gospodarz jadali w polu podwieczorki. Niektóre z poniższych przysłów mogą być przez to zaskakujące lub trudno zrozumiałe.

Czytaj dalej